Κρίσιμα ζητήματα που αφορούν τη διαχείριση των απορριμμάτων, του νερού, της ενέργειας και των υποδομών υπό το πρίσμα της βιώσιμης ανάπτυξης αναδείχθηκαν στην ημερίδα με θέμα «Περιβάλλον 360», την οποία διοργάνωσε στη Θεσσαλονίκη το Ελληνικό Ινστιτούτο Έρευνας και Ανάπτυξης με τη συμμετοχή του Τεχνικού Επιμελητηρίου Ελλάδας/Τμήματος Κεντρικής Μακεδονίας.
Το ΤΕΕ/ΤΚΜ εκπροσώπησε ο γενικός γραμματέας του Τμήματος Μανώλης Μπελιμπασάκης, ο οποίος παρουσίασε τις θέσεις και τις προτάσεις του Τεχνικού Επιμελητηρίου στους τομείς της περιβαλλοντικής προστασίας και της αειφορικής ανάπτυξης. Όπως σημείωσε ο κ. Μπελιμπασάκης, «το περιβάλλον βρίσκεται στην κορυφή της ατζέντας των ζητημάτων που θέσαμε στο ανώτατο επίπεδο, στον ίδιο τον πρωθυπουργό, στο πλαίσιο της ΔΕΘ».
Ο γενικός γραμματέας του ΤΕΕ/ΤΚΜ στάθηκε μεταξύ άλλων στις προτάσεις για την εθνική πολιτική αειφόρου ανάπτυξης των κτιρίων και των υποδομών καθώς και στην αναγκαιότητα ριζικής αναθεώρησης του κανονισμού ενεργειακής απόδοσης των κτιρίων με την ενσωμάτωση καινοτόμων προσεγγίσεων. Υπογράμμισε, ακόμη, ότι απαιτείται η υποχρεωτική θεσμοθέτηση ποιοτικών και ποσοτικών κριτηρίων όσον αφορά τα περιβαλλοντικά πρότυπα στα δημόσια έργα, ώστε, όπως είπε χαρακτηριστικά, «να μην αρκούμαστε σε γενικόλογες διατυπώσεις περί πράσινης ανάπτυξης».
Στην τοποθέτησή του ο κ. Μπελιμπασάκης παρουσίασε τη δέσμη μέτρων που έχει προτείνει το ΤΕΕ/ΤΚΜ, με στόχο την περιβαλλοντική αλλά και την κοινωνική ανθεκτικότητα, δίδοντας έμφαση στον βιώσιμο τουρισμό και στην ανάγκη προσαρμογής των πολιτικών βάσει της φέρουσας ικανότητας κάθε περιοχής. «Είναι αναγκαίο να θεσπιστεί ένα τεχνοκρατικό σύστημα αξιολόγησης της φέρουσας ικανότητας τόσο σε πολεοδομικό όσο και σε περιβαλλοντικό επίπεδο, ώστε οι τοπικές κοινωνίες με αυτά τα τεχνικά εργαλεία να μπορούν να παρακολουθούν την τουριστική πίεση και να προσαρμόζουν ανάλογα τις πολιτικές τους», επεσήμανε ο γενικός γραμματέας του ΤΕΕ/ΤΚΜ.
Κληθείς να τοποθετηθεί σχετικά με την αποτελεσματικότητα των προγραμμάτων «Εξοικονομώ», ο κ. Μπελιμπασάκης σημείωσε ότι η απάντηση μπορεί να είναι θετική μόνον εν μέρει, κάνοντας λόγο για παθογένειες, γραφειοκρατικές αγκυλώσεις και μεγάλες καθυστερήσεις. Όπως ανέφερε ενδεικτικά για το παραδοσιακό πρόγραμμα «Εξοικονομώ», από την υποβολή της αίτησης μέχρι την έναρξη των εργασιών μεσολαβούν επτά ενδιάμεσα στάδια ελέγχων και τυπικής συμπλήρωσης εγγράφων. «Ποσοστό 10% των ωφελούμενων υπαναχωρεί πριν από το πρώτο – δεύτερο στάδιο υπαγωγής στα προγράμματα ‘Εξοικονομώ’. Άλλο ένα 15% υπαναχωρεί πριν από τη δέσμευση των κονδυλίων, ενώ το ποσοστό μη εμπρόθεσμης ολοκλήρωσης των έργων φτάνει στο 35%. Αντίστοιχα, το ποσοστό των αιτήσεων που ολοκληρώνονται εντός χρονικών προθεσμιών και χωρίς παρεκτροπές είναι μόνο 52%», σημείωσε ο κ. Μπελιμπασάκης, τονίζοντας ότι οι σημαντικές αυτές καθυστερήσεις οδηγούν σε απώλεια πολύτιμων πόρων από την ενεργειακή θωράκιση της χώρας και του κτιριακού αποθέματος, που είναι το δεύτερο πιο γηρασμένο στην Ευρωπαϊκή Ένωση.
Κεντρικός ομιλητής στην εκδήλωση ήταν ο γενικός γραμματέας Διαχείρισης Αποβλήτων του Υπουργείου Ενέργειας και Περιβάλλοντος Μανώλης Γραφάκος, ο οποίος σημείωσε ότι με τα έργα που βρίσκονται σε εξέλιξη στον τομέα της διαχείρισης των απορριμμάτων η Κεντρική Μακεδονία πριν από το 2030 θα έχει περιορίσει την ταφή απορριμμάτων σε ποσοστό κάτω του 10%.
Για τα ζητήματα που αφορούν τη διαχείριση των απορριμμάτων αλλά και του νερού μίλησε ο πρόεδρος της Κεντρικής Ένωσης Δήμων Ελλάδας (ΚΕΔΕ), δήμαρχος Αμπελοκήπων – Μενεμένης Λάζαρος Κυρίζογλου, χτυπώντας καμπανάκι ότι «πρέπει οπωσδήποτε να αλλάξουμε τον τρόπο άρδευσης», δεδομένου ότι το πόσιμο νερό αντιστοιχεί μόλις στο 8% της συνολικής ζήτησης.
Στις πιέσεις που δημιουργεί το υψηλό ενεργειακό κόστος στους δήμους αλλά και τα ευρύτερα προβλήματα που αντιμετωπίζουν οι ΟΤΑ εξαιτίας της υποχρηματοδότησής τους ως προς την κάλυψη των λειτουργικών δαπανών τους αναφέρθηκε ο πρόεδρος της Περιφερειακής Ένωσης Δήμων (ΠΕΔ) Κεντρικής Μακεδονίας, δήμαρχος Πυλαίας – Χορτιάτη Ιγνάτιος Καϊτεζίδης.
Από την πλευρά του, ο γραμματέας της Αποκεντρωμένης Διοίκησης Μακεδονίας – Θράκης Δημήτρης Γαλαμάτης έθεσε το μείζον ζήτημα της διαχείρισης των διασυνοριακών ποταμών, ενώ έκανε λόγο για κοσμογονία στον χώρο των ανανεώσιμων πηγών ενέργειας. Ο ίδιος υπογράμμισε ότι οι υπηρεσίας της Αποκεντρωμένης Διοίκησης απέρριψαν στην Ανατολική Μακεδονία και Θράκη έντεκα αιτήσεις από κολοσσούς του εξωτερικού για αιολικά πάρκα σε καμένες περιοχές.
Στην πρόκληση της αντιμετώπισης της λειψυδρίας και ευρύτερα στο ζήτημα της διαχείρισης του νερού αναφέρθηκε ο διευθύνων σύμβουλος της ΕΥΑΘ Α.Ε. Άνθιμος Αμανατίδης. Όπως είπε, στόχος της εταιρείας είναι να ελαττώσει το υδατικό αποτύπωμα κατά 20% έως το 2030. Μιλώντας για την επικείμενη επέκταση της ΕΥΑΘ στη Χαλκιδική, επεσήμανε ότι σε συνεργασία με το αρμόδιο υπουργείο έχει εκπονηθεί ένα ολοκληρωμένο σχέδιο για τα έργα που πρέπει να προχωρήσουν, το οποίο κινείται σε τρεις κομβικούς άξονες: 1. εξορθολογισμός στην κατανάλωση (π.χ. πισίνες, ξενοδοχεία), 2. αντικαταστάσεις δικτύων, 3. δυνατότητα να προσφερθεί και ένας άλλος τρόπος υδροδότησης, όπως για παράδειγμα με αφαλάτωση.
Τη σημασία της ευαισθητοποίησης και της ενημέρωσης των πολιτών σε ό,τι αφορά τα έργα διαχείρισης των απορριμμάτων, που στην πράξη συνιστούν παρεμβάσεις περιβαλλοντικής προστασίας, τόνισε ο πρόεδρος του Φορέα Διαχείρισης Στερεών Αποβλήτων (ΦοΔΣΑ) Κεντρικής Μακεδονίας Μιχάλης Γεράνης.
«Η Κεντρική Μακεδονία διδάσκει ανακύκλωση»επεσήμανε ο πρόεδρος και διευθύνων σύμβουλος της ΑΝΑΚΕΜ Α.Ε. Ηλίας Δημητριάδης. Σύμφωνα με τα στοιχεία που παρουσίασε, τα τελευταία χρόνια μόνον η ΑΝΑΚΕΜ έχει ανακυκλώσει 20 εκατ. τόνους απορριμμάτων, με τα δευτερογενή υλικά να έχουν χρησιμοποιηθεί σε δημόσια τεχνικά έργα.
Τις εργασίες της ημερίδας χαιρέτισε ο υφυπουργός Παιδείας, αρμόδιος για την Τριτοβάθμια Εκπαίδευση, Νίκος Παπαϊωάννου,ενώ στην εκδήλωση παρευρέθηκαν μεταξύ άλλων ο υφυπουργός Εσωτερικών, αρμόδιος για θέματα Μακεδονίας – Θράκης, Κωνσταντίνος Γκιουλέκας, βουλευτές, δήμαρχοι και αιρετοί της αυτοδιοίκησης, εκπρόσωποι φορέων κ.ά.
