Μνημόνιο συνεργασίας για την υλοποίηση κοινών ερευνητικών δράσεων, με επίκεντρο την ανάλυση αστικών λυμάτων και χερσαίων υδάτινων οικοσυστημάτων, υπέγραψαν η ΕΥΑΘ και το Ινστιτούτο Εφαρμοσμένων Βιοεπιστημών του ΕΚΕΤΑ παρουσία του υφυπουργού Ανάπτυξης Σταύρου Καλαφάτη.
Στόχος του μνημονίου είναι, αξιοποιώντας δεδομένα αλληλούχησης που προκύπτουν από δείγματα λυμάτων και χερσαίων υδάτων, να αναπτυχθούν από κοινού ερευνητικές πρωτοβουλίες, να κατατεθούν κοινές προτάσεις χρηματοδότησης σε εθνικό και διακρατικό επίπεδο, καθώς και να υλοποιηθούν δράσεις ενημέρωσης και κατάρτισης. Παράλληλα, προβλέπεται η δημιουργία και ο εμπλουτισμός βάσεων δεδομένων και πληροφοριών που θα υποστηρίζουν την ερευνητική δραστηριότητα.
Μεταξύ των θεμάτων που δύνανται να εξεταστούν περιλαμβάνονται η διερεύνηση της παρουσίας παθογόνων βακτηριακών πληθυσμών, ο ποιοτικός και ποσοτικός χαρακτηρισμός γονιδίων που σχετίζονται με ανθεκτικότητα στα αντιβιοτικά ή αυξημένη μολυσματικότητα, η επιδημιολογική ανάλυση στελεχών επιλεγμένων παθογόνων ιών, καθώς και η πιθανή σύνδεση της χρήσης αντιμικροβιακών παραγόντων με την επικράτηση γονιδίων μικροβιακής αντοχής.
«Σ΄ έναν κόσμο με διαρκώς αυξανόμενες προκλήσεις, η επένδυση στην έρευνα, στην τεχνολογική ανάπτυξη και στην καινοτομία βρίσκεται στον πυρήνα της εθνικής αναπτυξιακής στρατηγικής κι αποτελεί βασική προτεραιότητα για την κυβέρνηση και το υπουργείο Ανάπτυξης» δήλωσε ο υφυπουργός Ανάπτυξης, αρμόδιος για θέματα Έρευνας και Καινοτομίας Σταύρος Καλαφάτης.
Και πρόσθεσε:«Τον στόχο αυτόν κάνουμε πράξη σήμερα εδώ, μέσα από μια ουσιαστική πρωτοβουλία που λειτουργεί ως γέφυρα μεταξύ της θεωρητικής γνώσης και της εφαρμοσμένης πρακτικής συμβάλλοντας στη δημιουργία συνεργειών μεταξύ δύο σημαντικών φορέων με κοινωνικό πρόσημο, της ΕΥΑΘ και του ΙΝΕΒ/ΕΚΕΤΑ».
Από την πλευρά του ο πρόεδρος της ΕΥΑΘ, Άγις Παπαδόπουλος υπογράμμισε ότι «η συνεργασία αυτή σηματοδοτεί ένα ακόμη ουσιαστικό βήμα προς την κατεύθυνση της σύνδεσης μιας δημόσιας επιχείρησης που λειτουργεί υποδομές, όπως η ΕΥΑΘ, με την εφαρμοσμένη έρευνα και την αξιοποίηση της τεχνογνωσίας που αναπτύσσεται στα πανεπιστήμιο και τα ερευνητικά κέντρα, με απώτερο στόχο πάντα την προστασία της δημόσιας υγείας και του περιβάλλοντος. Είδαμε όλοι άλλωστε πώς, κατά την περίοδο του κορωνοϊού, η ανάλυση των λυμάτων, μια δράση που δρομολόγησε πρώτη η ΕΥΑΘ σε συνεργασία με το ΑΠΘ, λειτούργησε ως ένα αθόρυβο αλλά ισχυρό και αξιόπιστο σύστημα έγκαιρης προειδοποίησης, που μας προσέφερε επιστημονικά τεκμηριωμένα δεδομένα σε πραγματικό χρόνο αλλάζοντας τον τρόπο που αντιλαμβανόμαστε την επιδημιολογική επιτήρηση».
«Η σύγχρονη έρευνα απαιτεί συνεργασίες για την αντιμετώπιση προκλήσεων όπως η κλιματική αλλαγή και η εμφάνιση νέων παθογόνων οργανισμών. Έχουμε άλλωστε ερευνητική εμπειρία στην ανίχνευση παθογόνων και ρύπανσης σε υδάτινα οικοσυστήματα, ενώ στη διάρκεια της πανδημίας, ως περιφερειακό εργαστήριο του ΕΟΔΥ, συμβάλαμε σημαντικά στην επιτήρηση του κορονοϊού μέσω ανάλυσης κλινικών δειγμάτων, ενώ παράλληλα αναλύσαμε δείγματα από λύματα σε συνεργασία με την ΕΥΑΘ και το ΑΠΘ για την ταυτοποίηση παραλλαγών του ιού», δήλωσε η διευθύντρια του ΙΝΕΒ/ΕΚΕΤΑ, Αναστασία Χατζηδημητρίου.
«Η ενσωμάτωση της γονιδιωματικής, της περιβαλλοντικής επιτήρησης και της τεχνητής νοημοσύνης αλλάζει θεμελιωδώς τη σχέση μας με τον μικροβιακό κόσμο. Τα λύματα δεν είναι πλέον απλώς απόβλητα: αποτελούν μια ζωτική ροή δεδομένων για την οικοδόμηση μιας πιο προληπτικής, ανθεκτικής και ασφαλούς παγκόσμιας υποδομής υγείας. Κατά τη διάρκεια της πανδημίας COVID-19, η Επιδημιολογία των Λυμάτων απέδειξε τη δυνατότητά της να ανιχνεύει ιικό RNA στα λύματα πριν από τις εξάρσεις των κλινικών κρουσμάτων, προσφέροντας στις υγειονομικές αρχές χρόνο προειδοποίησης για την εφαρμογή μέτρων περιορισμού», επισήμανε ο ερευνητής του ΙΝΕΒ/ΕΚΕΤΑ Φώτης Ψωμόπουλος.